Energie regio's

Op aangeven van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat en het Klimaatberaad zijn in heel Nederland Energie Regio’s opgetuigd. Dit zijn samenwerkingsverbanden tussen gemeenten, provincies en soms ook waterschappen, die een Regionale Energie Strategie (RES) moeten opstellen.

Opgelegd beleid van bovenaf i.p.v. beleid van onderop

Dit wordt vanuit het Ministerie en het Klimaatberaad verkocht als het verkrijgen van draagvlak van onderop. Als de maatregelen van alle RES-sen in Nederland echter niet optellen tot de landelijke doelstellingen van het Klimaatberaad, dan behoudt het Ministerie zich het recht voor om maatregelen van bovenaf op te leggen. De samenwerking in en de uitkomsten van de RES zijn dus niet vrijwillig van onderop, maar opgelegd van bovenaf. Het verleden leert dat oorspronkelijk zogenaamd vrijwillige samenwerkingsverbanden uitlopen op gedwongen samenwerking waarbij het Ministerie haar beleid oplegt .

Beinvloeding van uitkomsten door het Ministerie

Vanuit het ministerie wordt het proces van de RES beïnvloed via keuzemogelijkheden, die worden verpakt in niet-concrete verhalen en cijfers, die worden gepresenteerd vanuit niet-transparante modellen. Veel raadsleden in gemeenten hebben niet de kennis om weerstand te bieden aan deze beinvloeding en zullen zich, zonder gedegen tegeninformatie, laten leiden naar de door het Ministerie en Klimaatberaad gewenste uitkomsten.
De cijfers en modellen, die van bovenaf worden gepresenteerd, gaan uit van windenergie en zonne-energie als vraag-gestuurde bronnen. In werkelijkheid zijn deze bronnen aanbod-gestuurd omdat de opslag van wind- en zonne-energie met de huidige stand van de technologie slechts op inefficiënte en kostbare wijze mogelijk is. Daarnaast is gebleken, dat cijfers over kosten van de Klimaatplannen, zoals gepresenteerd door het PlanBureau voor de Leefomgeving (PBL) in maart 2019, slechts een deel van de werkelijke kosten laten zien. Door informatie te verschaffen van bovenaf, die niet volledig is en uitgaat van een niet bestaande technologische situatie, worden gemeenteraadsleden op het verkeerde been gezet.

Regionale Energie Planner voor lagere overheden

Via een gebruikersvriendelijke interface kunnen gemeenten snel zien wat de resultaten zijn van voorgenomen beleid v.w.b. de te behalen CO2-reductie, de kosten of eventueel de baten van het beleid en de kosten-efficiëntie van de maatregelen. De Regionale Energie Planner bevat ook een handleiding, waarin wordt uitgelegd wat de uitgangspunten zijn en welke parameters kunnen worden ingesteld.

1 Regionale Energie Strategie zonder wettelijke basis, prof. mr. D.J. Elzinga en mr. dr. Jan M. Lunsing, januari 2019

Download Regionale Energie Planner

De Regionale Energie Planner kan hier worden gedownload in twee versies, een beveiligde gebruiksversie en een onbeveiligde analyse-versie.

 In de beveiligde versie kunnen alleen invoervariabelen worden gewijzigd. De beveiliging zorgt ervoor dat de onderliggende formules niet per ongeluk kunnen worden veranderd.an de Planner worden gebruikt.

 In de onbeveiligde versie kunnen alle onderliggende formules worden bekeken, maar ook aangepast. Deze versie is geschikt voor wie kennis wil nemen van het onderliggende rekenmodel. Daarmee is de Regionale Energie Planner volledig transparant i.t.t. sommige modellen van het PBL, die geheim zijn.

Download regionale energie planner (gebruikersversie)
Download
Download regionale energie planner (analyse versie)
Download
Onderliggende modellen in de regionale energie planner

In tegenstelling tot de cijfers vanuit het Ministerie / Klimaatberaad wordt bij wind- en zonne-energie een situatie gecreëerd, waarbij deze energie-bronnen vraaggestuurd kunnen worden ingezet. Dat betekent, dat een belangrijk deel van de opgewekte moet worden opgeslagen voor gebruik op momenten zonder zon en zonder wind. In de berekeningen wordt uitgegaan van opslag in waterstof via elektrolyse, omdat dit de meest efficiënte opslagmogelijkheid is, die op dit moment technologisch ter beschikking staat.

De bronnen van de Regionale Energie Planner zijn aangegeven in de Planner zelf. Belangrijke bronnen waarvan de Regionale Energie Planner gebruik maakt zijn een onderzoek op het gebied van isolatie en warmtepompen van Berenschot voor de Vereniging Eigen Huis, een publicatie over het VESTA-MAIS model van het PBL over warmtenetten, een gedetailleerde CO2-uistoot berekening van een warmtepomp versus HR-gasketel, cijfers m.b.t. zonneweides van ACRRS (Universiteit Wageningen) en zonneparkbouwer HVC Zon, “Waterstofeconomie” van dr. Fred Udo, CO2-uitstootfactoren van Biomass Leaks, gas- en elektraprijzen van Eneco en de SDE+ subsidieregeling van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

Opbouw Regionale Energie Planner

  • PLANNER – Hier kan de beleidsmaker de beleidseffecten zien van de gekozen beleidskeuzes

  • VOOR WIE – Beschrijft voor wie de Regionale Energie Planner is bedoeld

  • HANDLEIDING – Beschrijft uitgebreid hoe de Regionale Energie Planner is opgebouwd

    • DETAILOVERZICHT – Geeft per beleidsmaatregel de effecten hiervan

    • Berekeningen per maatregel: ISOLATIE, WARMTENET, WARMTEPOMP, WIND, ZON

    • DEI-Kennisbank – Gegevens en berekeningen per gehanteerde bron

      Waterstofeconomie, dr. F. Udo, 11 september 2018